Parabanler kozmetik ürünlerinde oldukça yaygın olarak kullanılan ve son zamanlarda çeşitli zararlarının ortaya çıktığı bir kozmetik içeriğidir. Peki, paraben nedir, parabenler hangi kozmetik ürünlerinde bulunur, neden paraben içermeyen ürünler kullanmalıyız ve parabenin zararları nelerdir? Tüm bu soruların cevabını bu içeriğimizde bulmanız mümkün. İşte, paraben nedir? Parabenin zararları nelerdir? Başlıklı içeriğimiz ve paraben hakkında merak ettiğiniz her şey:

Paraben nedir?

Son zamanlarda kozmetik ürünleri satan mağazalarda ve eczanelerde satılan kozmetik ürünlerinin üzerinde “paraben içermez” yazısını sıkça görmüşsünüzdür. Parabenler kişisel bakım ürünleri ve kozmetik ürünlerinde çok yaygın olarak kullanılan bir koruyucu madde türüdür. Paraben maddesi mantar, bakteri ve diğer mikropların en sık kullandığınız kremlerde ve makyaj malzemelerinde, özellikle de nemli ve sıcak ortamlarda üremesini durdurmaya yarar.

“Paraben nedir?” sorusunun yanıtını verdikten sonra, paraben maddesinin derinlerine inmekte fayda var. Paraben maddesinin birçok türü vardır. Bunlar; metilparaben, etilparaben, propilparaben, butilparaben ve izobutilparaben olmak üzere sınıflara ayrılır. Bu paraben türleri, şampuan, rimel, temel makyaj malzemeleri ve vücut losyonları gibi kişisel bakım ürünlerinin neredeyse tamamında bulmanız mümkündür. Ancak son birkaç yıldır bilim insanlarının, ürün güvenlik düzenleyicilerinin ve kozmetik üreticilerinin arasında neredeyse 70 yıldır kullanılan ve her kozmetik üründe rahatlıkla bulunan bazı kimyasalların aslında sağlığımız açısından oldukça zararlı olduğu yönünde bazı araştırmaları söz konusu.

Bu konu hakkında sorulan bazı sorular şunlardır: “Göğüs kanseri insidansının yükselmesi, östrojeni taklit etme kabiliyeti zayıf olan parabenlerin göğüs kanseri tümörlerinde bulunduğu ve diğer vücut dokularından izole olabileceği gerçeğiyle bağlantılı mıdır?” “ Sperm sayımında azalma ve erkek meme kanseri ve testiküler kanser oranlarının artması, bu kimyasalların cildimize emilip potansiyel olarak endokrin sistemimizi bozmasıyla mı ilgilidir?”

İlginizi çekebilir: Sivilceleri azaltan 5 ev yapımı maske

Paraben’in zararları nelerdir ve paraben kansere yol açar mı?

Henüz kesin bir bulgu olmamasına rağmen araştırmalarını sürdüren bilim adamlarına göre bu konuda endişe etmemiz gerekiyor. Bu konuda en ses getiren araştırmalardan biri, İngiltere’de Reading Üniversitesinde biyomoleküler bilimler alanında onkoloji ve araştırmacı kıdemli öğretim görevlisi olan Philippa Darbre’e aittir. Darbre östrojenin göğüs kanseri üzerindeki etkisi konusunda oldukça uzmanlaşmaş bir bilim adamıdır. Darbre’nin ekibi, göğüs tümörü biyopsilerinden alınan 20 örneğin 18’inde paraben saptayan önemli bir çalışmayı 2004’te yayınladı. Çalışması, parabenlerin kansere neden olduğunu kanıtlamadı; sadece kanserli hücreler arasında kolaylıkla tespit edildi. Çalışma, normal dokudaki paraben seviyelerini karşılaştırmadığı için eleştirildi, ancak yine de sonuçlar daha fazla araştırma yapılması yönünde bilim dünyasına bir mesaj niteliğinde oldu.

Paraben’in risk değerlendirmesi

Yakın tarihte yapılan Danimarka merkezli bir araştırmada bazı endişeler gündeme geldi. Araştırma sonucunda, paraben içeren losyonları cilde uyguladıktan birkaç saat sonra sağlıklı genç erkek gönüllülerin kanında ve idrarda paraben tespit edebildiğini gösterdi. Bu araştırmadan sonra bilim adamları, kimyasalların emilmesinden, metabolize edilmesinden ve atılabilmesinden dolayı “potansiyel olarak olumsuz sağlık etkilerine katkıda bulunabilir” sonucuna vardılar.

Fakat Kanada Sağlık Bakanlığı, ABD Gıda ve İlaç İdaresi ve kozmetik içerikli maddelerin güvenliğini değerlendiren ABD merkezli endüstri sponsorlu bir uzman paneli olan Kozmetik İçerik İncelemesi (CIR), parabenlerin mevcut maruz kalma düzeylerinde güvenli olduğu kanaatine vardılar. CIR, parabenleri 1984’te ve 2005’te tekrar inceledi ve bu iki inceleme sonucunda da kişisel bakım ürünlerinde bulunan düşük seviyelerdeki parabenlerin bir endişe sebebi olmayacağı sonucuna vardı. 2005 yılında, Avrupa Komisyonu Tüketici Ürünleri Bilimsel Komitesi, metil ve etil-parabenin düzenlenmesinin güvenli olduğunu doğruladı. Diğer paraben türleri hakkında ise henüz veri toplanmaya ve araştırma yürütülmeye devam ediliyor.

Ancak ABD Çevre Çalışma Grubu gibi araştırmacılar ve organizasyonlar, araştırmanın sadece bireysel ürün maruziyetine değil, yıllarca kullanılan birçok ürünün kümülatif etkisini değerlendirmenin bir yolunu bulması gerektiğini söylüyor. EWG’nin yaptığı araştırmalar ortalama yetişkin bir tüketicinin günde dokuz kişisel bakım ürününü kullandığını gösteriyor ve araştırmaların bu verilere göre yapılması gerektiği savunuluyor.

Tüketiciler nelere dikkat etmeli

Canadian Cosmetic, Toiletry and Fragrance Association (Kanada’da kişisel bakım ürünleri için önde gelen ticaret birliği) başkanı Darren Praznik, organizasyonun tüketici endişelerine karşı çok hassas olduğunu, ancak ürünlerde kullanılan bileşenlerin Sağlık Bakanlığı tarafından sıkı bir şekilde düzenlendiğini ve izlendiğini söyledi. “Düzenlemenin sağlam, bilim temelli ve tüketiciyi koruyacağından hiç şüpheniz olmasın.” dedi.

Bazı üreticiler, paraben yenilemelerini bulmaya yönelik uzun vadeli planlarını hayata geçirmeye başladı. Kanada merkezli vitamin, vitamin, takviye ve cilt kremleri üreten firma Jemieson Laboratories, parabenlerin sağlık açısından risk oluşturduğuna dair kesin bir kanıt bulunmamasına karşın şu anda paraben içermeyen ürünler üretmeye başladı ve paraben içermeyen ürün sayısını arttırmak için de çalışmalarına devam ediyor. Jemieson Laboratoires tüm bunları, bu yönde artan müşteri talepleri doğrultusunda gerçekleştiriyor. Jamieson’un bilimsel ve teknik işlerden sorumlu başkan yardımcısı olan Gary Leong, “Belirli bir süre belirlemedik, ancak ürünlerimizdeki parabenleri ortadan kaldırmak için agresif bir şekilde çalışıyoruz” dedi.  Ayrıca, etkili alternatifler bulunana kadar, teorik paraben tehdidinden ziyade ürünlerinde yetişen mikroorganizmaların tüketiciye daha fazla zarar verilebilme tehdidi üzerinde durduklarını ve bu konu hakkında da çalışmalar yürüttüklerini belirtiyor.

Paraben maddesinin bir başka alternatifi var mı?

Bu noktada; Ontario’daki Hawkesbury, Ont.’de bulunan Alain Ménard gibi parabensiz ürün üreticileri, parabenin koruyucu etkileri olmaksızın ürünlerin formüle edilmesi için bir zorluk olduğunu söylüyor. Tüketiciler, buzdolabında kozmetik ürünlerin depolanmasından mutluluk duyduklarına karar verinceye kadar, çoğu şirket östrojenik nitelikleri olmayan koruyucular ararken parabenler kullanmaya devam edecektir. Bu arada, Darbre gibi bilim adamları tartışmayı netleştirmek için ellerindeki delilleri kamuoyuna sunmayı amaçlıyorlar.

Bir mikrobiyolog olan Ménard parabensiz ürün üretimi hakkında şöyle diyor: Eminim önümüzdeki 10 yıl içinde parabenler kullanımdan kaldırılacaktır. Bu durum tamamıyla tüketici talebiyle ilişkili olduğu için, parabenlerin kullanımdan kalkması benim öngörüm olan 10 yıldan bile önce gerçekleşebilir.

Paraben hangi ürünlerde kullanılır?

İlaç endüstrisinde:

  1. Lokal anestezik ilaçlar
  2. Rektal ve vajinal ilaçlar
  3. Krem ve merhem çeşitleri
  4. Bandaj, sargı ve diğer tıbbi bezler
  5. Kulak, burun, boğaz ve göz damlası çeşitleri

Bakım ürünlerinde:

  1. Saç kremi
  2. Nemlendirici
  3. Şampuan
  4. Losyon
  5. Sabun
  6. El, yüz ve vücut kremleri
  7. Deodorantlar
  8. Diş macunu
  9. Tonikler
  10. Güneş yağları

Kozmetik ürünlerinde:

  1. Fondöten
  2. Pudra
  3. Hızlı kuruyan oje
  4. Parlatıcı
  5. Allık
  6. Makyaj temizleme ürünleri
  7. Kapatıcılar
  8. Göz farı
  9. Rimel
  10. Ruj

Yorum Yazın

Email adresiniz yayınlanmayacak.