Güzel konuşma ve diksiyonun önemi nedir gibi sorular tek bir cevabı olmayan, aslında oldukça komplike cevapları içerisinde barındıran sorulardır. Diksiyonun önemi ilk aşamada öğrenilmesi gereken bir unsur olsa da ilk bilinmesi gerekenler konunun temel taşı olan diksiyonun ne olduğudur.

Diksiyonun anlamı, kelimelerin ve ağzımızdan çıkan seslerin tamamıyla doğru bir şekilde çıkması ve kullanılmasıdır. Bu tanımın içerisinde, vurgulara dikkat etme, noktalama işaretlerini doğru telaffuz etme ve cümleler arası geçişleri en doğru şekilde yapmakta vardır. Diksiyonun önemi tabii olarak fazladır. Çünkü biriyle sohbete girildiği zaman, sohbet ettiğiniz kişi sizin ilk olarak fiziksel özelliklerinizi görür ve hemen onun ardından ses yoluyla iletişime geçersiniz.

Diksiyonun önemi de tam olarak bu nokta da devreye girmektedir. Kullandığınız kelimelerin doğruluğu, vurgularınız yerinde olması, telaffuzlarınızın hatasız olması gibi birçok unsur karşınızdaki kişiyle etkili bir iletişim kurmanız açısından önem arz etmektedir. Açıkçası diksiyonun önemi, hem ilk intiba açısından, hem toplum içerisinde kendinizi dinletebilmeniz açısından, hem ikna kabiliyeti açısından hem de ikili ilişkilerdeki başarılarınız açısından oldukça fazladır.

Güzel konuşma ve diksiyonun hayatımızdaki yeri ve önemi nedir?

diksiyonun önemi - diksiyon çalışmaları

Yukarıda da belirttiğimiz gibi diksiyon aslında hayatımızdaki birçok konu açısından önemli bir roldedir. Yaşadığımız topraklarda birçok yörenin kendine has dili ve o dilin kendisine has telaffuzları vardır. Bu noktada ise olaya her yörenin dilindeki telaffuzların doğru yapılması açısından yaklaşılmamaktadır. Bu noktada, merkez alınan konuşma esası, İstanbul bölgesinde gerçekleşen konuşmaya dayanmaktadır. Bir diğer deyişle, yöresel ezgilerden ve seslerden uzak, gırtlak ile temasın yok denilecek kadar az olduğu ve sesleri olduğu gibi yalın bir şekilde kullanmaya çalışan bir ağız esas alınmıştır.

Diksiyonun önemi yalnızca ikili iletişimler ve toplum içerisindeki sosyal statü alanında değildir. Diksiyonun önemi ayrıca kariyer planlaması yapan herkes açısından da oldukça önemlidir. Hak verirsiniz ki, büyük veya küçük birçok şirket çalışanlarını işe almadan önce belirli mülakatlara tabi tutarlar ve bu mülakatlarda, işe alacakları kişinin özellikle halkla ilişkiler becerilerine oldukça önem verirler. Çünkü bu şirketlerin, gerek bir pazarlamacı, gerek sosyal medya uzmanı ve reklamcı, gerek bir sekreter veya insan kaynakları departmanına bir eleman arasın, en dikkat ettikleri şey gün içerisinde iletişim kuracağı herkese, şirket misyonunu ve vizyonunu doğru bir şekilde ve etkili bir iletişim biçimiyle aktarabilmesidir.

İlginizi çekebilir: Etkili iletişim teknikleri ve becerileri [Nasıl geliştirebiliriz?]

Diksiyon nasıl geliştirilir?

diksiyonun önemi - diksiyon geliştirme egzersizleri

Diksiyon nasıl geliştirilir sorusuna yanıt bulabilmek ve diksiyonunuz geliştirmek için ilk yapmanız gereken şey, kendinizde bulunan diksiyon hatalarının ve konuşma eksiklerinizin farkına varmanızdırDiksiyon nasıl geliştirilir diyen birinin atması gereken ilk adım, çevresinde Türkçeyi doğru kullanan, kelimeleri doğru telaffuz eden ve doğru ve düzgün diksiyonun yükümlülüklerini yerine getiren kişilerin konuşmalarını örnek almaktır. Diksiyonun önemi toplumda birçok kişi tarafından fark edilmiş bir değerdir ve çevrenizde bu tip insanlar bulunmaktadır. Siz de diksiyon nasıl geliştirilir diye soran kişilerden biriyseniz artık yapmanız gereken ilk şeyin ne olduğunu biliyorsunuz. Doğal olarak, çevrenizde Türkçeyi ne kadar yanlış kullanan ve diksiyonu gelişmemiş kişi bulunuyorsa siz de gün içerisinde onlarla o kadar çok iletişim halinde olmak durumunda kalırsınız. Böyle bir durumda ise diksiyonu geliştirmekten söz edilemez.

Ayrıca diksiyon nasıl geliştirilir sorusunun bir diğer önemli cevabı ise; Türkçeye hakim olan, Türkçeyi doğru kullanan, yazılarında veya kitaplarında doğru diksiyonun gereklilikleri olan vurgulamaları, tonlamaları ve telaffuzları kullanan yazarların kitaplarını okumaktır.

Diksiyon kuralları nelerdir?

Diksiyon kuralları kişilerin hitabete tam anlamıyla hâkim olabilmeleri için uyması gereken kurallardan oluşmaktadır. Diksiyon kuralları, kendilerini bu alanda geliştirmek isteyen ve etkili konulmanın ve düzgün bir diksiyonun gerekliliğini fark eden herkes için öğrenilmesi ve uygulanması gereken maddelerdir. Peki, nedir bu diksiyon kuralları?

Başlıca diksiyon kuralları şu şekilde sıralanabilir:

  • Konuşma sırasında mimiklerden ve jestlerden doğru şekilde faydalanabilmek
  • Kelimelerin ve seslerin verilmesi istenen anlama göre doğru tonlanması
  • Hecelerin uzunluklarına dikkat edilerek, nefesi orantılı kullanmak
  • Karşınızdaki kişinin sizi duyabileceği ve anlayabileceği bir ses seviyesinde konuşmak
  • Tonlamaları alakasız yerlerde kullanıp, anlatılmak istenen şeyin anlamını bozmamak
  • Ses ve heceleri doğru harmanlamak

Uymanız gereken diksiyon kuralları bu şekilde sıralanmaktadır.

Diksiyon geliştirme egzersizleri nelerdir?

diksiyonun önemi - diksiyon egzersizleri

Diksiyon geliştirme egzersizleri uygulanırken dikkat edilen ilk unsur, dili zorlayan ve söylenmesi zor olan kelime grupları ile sık ve yoğun şekilde alıştırma yapmaktır. Diksiyon egzersizleri doğru kullanıldıkları zaman kişinin konuşmasındaki doğruluğu ve akıcılığı gözle görülür bir şekilde düzeltmektedir. Burada bilincine varılması gereken ilk konu diksiyon geliştirme egzersizleri yaparken, kaç kere yanlış yaptığınız veya ne kadar zorlandığınız değildir. Diksiyon egzersizleri yaparken akılınızdan çıkarmamanız gereken ve kendinize sürekli telkinde bulunmanız gereken konu sabırdır. Sabırlı bir şekilde diksiyon egzersizlerinize devam ederseniz eninde sonunda başarıya ulaşacaksınızdır.

Diksiyon geliştirme işlemi için kullanılan diksiyon egzersizleri şunları içerir:

  • Sesli harfler ile yapılan diksiyon egzersizleri
  • Sessiz harfler ile yapılan diksiyon egzersizleri
  • Nefes egzersizleri
  • Çene egzersizleri
  • Dudak egzersizleri

Diksiyonun önemi açısından geliştirilmesi de oldukça gerekli bir unsurdur. Ve egzersizler de diksiyon geliştirmek için kullanılan popüler ve başarı elde edilmiş diksiyon egzersizleridir. Bu diksiyon geliştirme egzersizlerini evde kendiniz de yapabileceğiniz gibi özel bir kurumla veya profesyonel bir bireyle de çalışabilirsiniz. Ancak bütçesi olmayan ve evde nasıl diksiyon çalışılır sorusunu soran kişiler bu egzersizlere başvurabilirler. Bir kursa gitmeden de doğru ve etkili bir diksiyon eğitimi almak isteyen kişiler içinde internette çevrimiçi olarak satılan ve oldukça başarılı sonuçlar vermiş evde diksiyon eğitimi setleri bulunmaktadır.

Bu, evde diksiyon eğitimi setleri sayesinde izleyeceğiniz adımları ve gelişim oranını görebilir, kendinizi eskiye oranla kıyaslayabilir ve zorluk seviyesini arttırabilirsiniz.

Diksiyon dersi tekerlemeleri nelerdir?

diksiyonun önemi - diksiyon kuralları

Diksiyonunu geliştirmek isteyen bireyler ilk olarak sesli ve sessiz harfler ile yapılan diksiyon egzersizlerine başvururlar. Bu egzersizler, diksiyon dersi tekerlemeleri ve uygulamalarına dayanır. Diksiyon dersi tekerlemeleri akıcı bir şekilde söylenmesi oldukça zor olan ve söylemeye çalışırken bile birçok hatanızı düzelten tekerlemelerden oluşur. Zorluk ve gelişim seviyesine göre değişiklikler gösteren diksiyon düzeltme tekerlemeleri bulunmaktadır. Birazdan aşağıda da belirteceğimiz diksiyon düzeltme tekerlemeleri uzun uğraşlar sonunda da söylenemediği takdirde oldukça sinir bozucu bir hal alabilmektedir.

Diksiyon düzeltmek için tekerlemeler bu konuda eğitim veren eğitimciler tarafından sürekli olarak geliştirilip, doğru diksiyonun oturtulması için sıklıkla tekrar ettirilir. Konusu geçen diksiyon dersi tekerlemeleri sesli harflerden oluşan diksiyon düzeltme tekerlemeleri ve sessiz harflerden oluşan diksiyon düzeltme tekerlemeleri olarak ikiye ayrılır.

Sesli harflerin kullanıldığı diksiyon düzeltme tekerlemeleri örnekleri

  • Al bu takatukaları, takatukacıya takatukalatmaya götür. Takatukacı, takatukaları, takatukalamam derse takatukaları takatukacıdan takatukalatmadan al getir.
  • Uluborlulu utangaç Ulviye ile Urlalı uğursuz Ulvi uğraşa uğraşa Urfa’daki urgancılara uzun uzun, ulam ulam urgan sattılar.
  • Okmeydanı’nndan Oğuzeli’ne otostop yap; Oltu’da volta at, olta al; Orhangazi’de Orhanelili Orhan’a otostopçuluk öğret, sonra da Osmancıklı Osman’a otoydu, fotoydu lotoydu, say dök.
  • Abana’dan Adana’ya abarta abarta apar topar ahlatla ağdalı avuntucu ahmakın avandaklıklarını aparanlardan Acar Abdullah ile akıllı Abdi akşam akşam geldi
  • Ulubatlı utangaç Ulaş’a uğursuz Ulunay’ın uzun uzun uzattığı urganı uğraşa uğraşa aldı.

Sessiz harflerin kullanıldığı diksiyon düzeltme tekerlemeleri örnekleri

  • Sazsız sözsüz, sarsıntısız bir yaz meşesi için işsiz, sessiz, serseri bir Sivrihisarlı isteyişimizin sızısını size serzenişlerle anlatamam ki.
  • Cumaları cumadan cümbür cemaat cicili bicili, cücüklü cacıklı cingöz, candan ciltçi Cemal’in cumbalı evine koşardık.
  • Cüce Çinici celalli hoca Çebi, geceleri içki içince gizlice marpuççular içindeki züccaciyelere gidip, içi Çince yazılı cevizcikleri ciro için iç içe geçmiş cicili bicili üç çeşit biçimsiz civalı cam çubuğu cepceğizine indirdi.
  • Zerzevatçının sepetini sıska sülük, tatsız, tuzsuz, sert sırtlı biri zigzaglar çizen tazı gibi taşıyordu.
  • Geçen gece Gemerek’ten Gediz’e gelen Gebzeli gezginci gizemcilerden gitarist general Genzel, gençlere gerçekdışılıkla gerçeklik dışı ilişkiler arasında ne gibi bir geçerlilik gerçekliliği olduğunu sordu.

Diksiyon çalışmaları – Çene egzersizleri

Çene egzersizleri, güzel konuşma ve diksiyonun önemi açısından oldukça faydalı çalışmalardır. Çene egzersizleri, çene kaslarının geliştirilmesine yönelik yapılan diksiyon çalışmaları kapsamınadır.

Diksiyon çalışmaları – Çene egzersizlerinden bazıları şunlardır:

  • Çenenin olağan hareketlerini gün içerisinde bolca tekrar etmek (Çeneyi açıp kapatmak, sağa sola hareket ettirmek ve sıkıp gevşetmek gibi hareketler)
  • Ellerin kuvvetiyle çenenin altından bastırıp, “çat, nal, yak” seslerini bağırarak tekrar edin. Çenenizin altında bulunan elleriniz, bu sesleri çıkarırken ters bir direnç uygulayacak ve çenenizin çalışmasını sağlayacaktır. Düzgün diksiyonun önemi açısından yapılan bu diksiyon çalışmaları olumlu anlamda katkı da bulunacaktır.

Diksiyon çalışmaları – Dudak egzersizleri

diksiyonun önemi - diksiyon çalışmaları

Dudak egzersizleri de tıpkı çene egzersizleri gibi güzel konuşma ve diksiyonun önemi açısından yapılması gerekli çalışmalardır.

Diksiyon çalışmaları – Dudak egzersizlerinden bazıları şunlardır:

Bazı sesler çıkarılırken en büyük rolü dudaklarımız oynar. Dudakların bu seslere yatkın olmaması ve konuşma sırasında bozuklukların meydana gelmesindeki sebeplerden biri, dudaklarımızın yeterince çalışmamasıdır. Güzel konuşma ve diksiyonun önemi göz önüne alındığında, eksiklerimizi gidereceğimiz diksiyon çalışmaları mutlaka yapılmalıdır.

Dudaklarımızla çıkardığımız bazı sesler şunlardır:

“Ap, ve, fe, mu, mü, mı, be, ba, pü, pa” sesleri dudaklarımızın yardımlarıyla çıkarttığımız seslerdir.

  • Bu sesleri gün içerisinde diksiyon çalışmaları yapmak için ayırdığımız süre içerisinde, dişleri sıkarak ve çeneyi kapatarak sadece dudaklarınızın yardımı ile çıkarmaya çalışın. En sık uygulanan ve başarı elde edilen dudak egzersizlerinden biri bu egzersizdir.
  • İkinci egzersiz ise halk arasında da güzel konuşma ve diksiyonun önemi ve diksiyon çalışmaları dendiğinde akla ilk gelen yöntem olan, kalemle diksiyon düzeltme çalışmasıdır. Kalemle diksiyon düzeltme çalışması, diksiyonun önemi ve doğru diksiyonun oturtulması için diksiyon eğitimi veren ve diksiyon çalışması yaptıran birçok kişi ve kurum tarafından sıklıkla kullanılmaktadır.
  • Kalemle diksiyon düzeltme egzersizi, kişiye söylemesi zor gelen veya konuşma sırasında akıcı bir şekilde söyleyemediği cümleleri ağzının arasına yatay bir şekilde kalem alarak söylemeye çalışması ile yapılır. Kalemle diksiyon düzeltme çalışması, kısa zamanda belirgin düzelmelerin görüldüğü yöntemlerden biridir. Kalemle yapılan bu diksiyon düzeltme işleminin ilk prensibi, kişinin söyleyemediği veya söylemekte zorlandığı kelimeleri içeren uzun cümleler oluşturmaktır.
  • Halk arasında da oldukça fazla bilinen bu diksiyon düzeltme egzersizine, kalemle diksiyon düzeltme egzersizi denir ve ayrıca başarılı bir dudak egzersizidir.

Güzel konuşma ve diksiyonun önemi başlıklı bu içeriğimiz sizler için yararlı oldu mu? Lütfen yorum ve görüşlerinizi alttaki yorum kısmında bizimle paylaşmayı unutmayın.

Yorum Yazın

Email adresiniz yayınlanmayacak.